Αγιορειτική Βιβλιοθήκη Λήμνου / Athos Library of Limnos

Σάββατο 16 Σεπτεμβρίου 2023

Τρύγη Λήμνου. Τα γεωλογικά μνημεία. Το ακρωτήριο Τρυγιές

Το ακρωτήριο Τρυγιές

Στο ακρωτήριο Τρυγιές, στη βόρεια Λήμνο κοντά στον οικισμό Ατσική, εμφανίζονται εντυπωσιακές μορφές κυψελοειδείς και μανιταροειδείς αποσάθρωσης, στα ψαμμιτικά πετρώματα ηλικίας περίπου 33 εκατομμυρίων χρόνων.

Οι μανιταροειδείς μορφές αποσάθρωσης, δημιουργούνται εξαιτίας της δράσης του ανέμου και του θαλάσσιου σπρέι. Ο άνεμος προκαλεί το φαινόμενο της απορρίνισης, που διαβρώνει τα λιγότερο συνεκτικά αργιλικά στρώματα, έναντι των περισσότερων συνεκτικών ψαμμιτικών στρωμάτων. Στους παράκτιους σχηματισμούς παρατηρούνται επίσης χαρακτηριστικές κυψελοειδείς μορφές αποσάθρωσης. (Γεώτοποι της Λήμνου)

Στο ακρωτήρι Τρυγιές παρατηρούνται παχυστρωματώδεις ψαμμίτες και κροκαλοπαγή. Πρόκειται για αποθέσεις πιθανώς μικρού κάνυον ή υποθαλασσίου τροφοδοτικού καναλιού, δηλ. κυρίως παχυστρωματώδεις συμπαγείς ψαμμίτες, μικροκροκαλοπαγή και κροκαλοπαγή, με παρεμβολές από εναλλαγές αργίλων-ψαμμιτών με τη μορφή τουρβιδιτών και ολισθολίθους από νουμμουλιτικούς ασβεστολίθους. Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά αποτελούν η παρουσία αργιλικών κροκαλοπαγών, των οποίων η μάζα σχηματίζει δομές ροής, και η ισχυρή διατάραξη των ψαμμιτικών πάγκων από πτυχές υποθαλάσσιας ολίσθησης (ΙΓΜΕ, 1993).

Προέλευση φωτογραφιών: α) Lemnos Geopark και β) Παν. Γεωργόπουλος, 2010

Χάρτης των κυριότερων γεωλογικών μνημείων της παραθαλάσσιας περιοχής της Τρύγης

(Φωτ. Μάκης Καισάριος)

Τρύγη Λήμνου. Τα γεωλογικά μνημεία. Η παραθαλάσσια ζώνη του Αγίου Παύλου

Η παραθαλάσσια ζώνη του Αγίου Παύλου

Η παραθαλάσσια ζώνη του Αγίου Παύλου με το ομώνυμο εξωκκλήσιο, αποτελεί το ανατολικό όριο της περιοχής του μετοχίου της Τρύγης της μονής Σιμωνόπετρας. Μνημονεύεται σε πληθώρα εγγράφων του αρχείου της μονής από τον 14ο μέχρι τον 20ό αιώνα

Μορφές διάβρωσης στην παραθαλάσσια ζώνη του Αγίου Παύλου

Ανατολικά του οικισμού Προπούλι, στο παράκτιο τμήμα, δίπλα στο εκκλησάκι του Αγίου Παύλου, εμφανίζονται εντυπωσιακές μορφές αποσάθρωσης των ψαμμιτικών πετρωμάτων της περιοχής. Οι κυψελοειδείς δομές, που παρατηρούνται στα ψαμμιτικά στρώματα στην έκταση της παράκτιας ζώνης, δημιουργούνται εξαιτίας της διαφορικής αποσάθρωσης τους. Η διαφορική αποσάθρωση οφείλεται κυρίως στην δράση του νερού, των θαλάσσιων κυμάτων και στην κρυστάλλωση των αλάτων, που αποθέτει το θαλάσσιο σπρέι.

Χάρτης των κυριότερων γεωλογικών μνημείων της παραθαλάσσιας περιοχής της Τρύγης

Παρασκευή 15 Σεπτεμβρίου 2023

Lowry Heath, The Island of Limnos: a Case Study on the Continuity of Byzantine Forms under Ottoman Rule

Lowry Heath,

«The Island of Limnos: a Case Study on the Continuity of Byzantine Forms under Ottoman Rule», in: Continuity and Change in Late Byzantine and Early Ottoman Society. Papers given at a Symposium at Dumbarton Oaks in May 1982, p. 235-259.

Washington 1986

PDF

Haldon John, Limnos, Monastic Holdings and the Byzantine State: ca. 1261-1453

Haldon John,

«Limnos, Monastic Holdings and the Byzantine State: ca. 1261-1453», in: Continuity and Change in Late Byzantine and Early Ottoman Society. Papers given at a Symposium at Dumbarton Oaks in May 1982, p. 161-215.

Washington 1986

PDF

Lefort Jacques – Oikonomidès Nicolas – Papachryssanthou Denise – Métrévéli Hélène, Actes d'Iviron (I, IV). Τα έγγραφα της μονής Ιβήρων για τα μετόχια στη Λήμνο

Lefort Jacques – Oikonomidès Nicolas – Papachryssanthou Denise – Métrévéli Hélène,

Actes d'Iviron (I, IV).

Paris 1985, 1995

PDF

Τα έγγραφα της μονής Ιβήρων για τα μετόχια στη Λήμνο

Έγγραφα της μονής Ιβήρων σχετικά με τη Λήμνο

Στην έκδοση των βυζαντινών εγγράφων της μονής Ιβήρων (J. Lefort e.a., Actes d'Iviron I-IV, Παρίσι 1985-1995) περιλαμβάνονται τρία έγγραφα που αναφέρονται στις κτήσεις της Λήμνου.

• Στο πρώτο, αρ. 6 (984), γίνεται αναφορά κυρίως στα οφέλη που αποκόμισε η Μεγίστη Λαύρα από τη μεσολάβηση του Ιωάννη Ίβηρα για να λάβει τη νήσο των Νέων (Άγιο Ευστράτιο) και έσοδα από τη Λήμνο.

Διαβάστε περισσότερα »

Πέμπτη 14 Σεπτεμβρίου 2023

Τρύγη Λήμνου. Τα γεωλογικά μνημεία. Η παραλία της Αγίας Ευφημίας

Η παραλία της Αγίας Ευφημίας

Η παραλία της Αγίας Ευφημίας με το ομώνυμο εξωκκλήσι της, βρίσκεται στην περιοχή του μετοχίου της Τρύγης της μονής Σιμωνόπετρας. Αποτελούσε το κύριο λιμάνι του ιστορικού μετοχίου στη μακρά και ανθηρή περίοδο της ζωής του.

Σύμφωνα με μια παράδοση, σε αυτό τον τόπο εναποτέθηκε το λείψανο της Αγίας, το οποίο, κατά την περίοδο της εικονομαχίας, είχε ριχτεί, μετά από διαταγή του Κωνσταντίνου Ε´ Κοπρώνυμου στη θάλασσα.

Μορφές διάβρωσης παραλίας Αγίας Ευφημίας

Βορειοανατολικά του οικισμού Προπούλι, στο παράκτιο τμήμα δίπλα στο εκκλησάκι της Αγίας Ευφημίας εμφανίζονται εντυπωσιακές μορφές αποσάθρωσης των ψαμμιτικών πετρωμάτων της περιοχής, ηλικίας Ανωτέρου Ηωκαίνου – Κατωτέρου Ολιγοκαίνου.

Η περιοχή καλύπτεται από ιζηματογενείς σχηματισμούς που αποτελούνται από ψαμμίτες και ιλυόλιθους, που αποτέθηκαν σε υποθαλάσσια κανάλια πριν από 27-33 εκατομμύρια χρόνια.

Οι κυψελοειδείς και λεκανοειδείς δομές, που παρατηρούνται στα ψαμμιτικά στρώματα σε όλη την έκταση της παράκτιας ζώνης, δημιουργούνται εξαιτίας της διαφορικής αποσάθρωσης τους. Η διαφορική αποσάθρωση οφείλεται κυρίως στην δράση του νερού, των θαλάσσιων κυμάτων και στην κρυστάλλωση των αλάτων, που αποθέτει το θαλάσσιο σπρέι.

(Πηγή: Γεώτοποι της Λήμνου)